Narodowe Centrum Badań i Rozwoju 
jako Operator Programu “Badania stosowane”
realizowanego w ramach Mechanizmu Finansowego EOG i Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2014-2021


zaprasza do zgłaszania kandydatur do uczestnictwa w warsztatach IdeaLab

‘Miasta przyszłości: usługi i rozwiązania’

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju zaprasza do zgłaszania kandydatur do udziału w warsztatach IdeaLab finansowanych z Mechanizmu Finansowego EOG i Norweskiego Mechanizmu Finansowego, które odbędą się w Otwocku w województwie mazowieckim (niedaleko Warszawy) w dniach 2–6 marca 2020 r.

Celem warsztatów jest opracowanie przełomowych, interdyscyplinarnych pomysłów na projekty badawcze dotyczące usług i rozwiązań dla miast w 2040 r. Warsztaty IdeaLab są częścią programu „Badania stosowane” prowadzonego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach funduszy norweskich i EOG we współpracy z Research Council of Norway.

Jaki jest temat warsztatów IdeaLab?

Miasta przyszłości: usługi i rozwiązania

Celem tego warsztatu będzie zachęcenie uczestników do nieszablonowego spojrzenia na rozwiązania, usługi i technologie ukierunkowane na organizację miast i przestrzeni miejskiej, jako miejsc dobrych do życia i pracy w 2040 r. Spotkanie to stanowi niekonwencjonalną przestrzeń dla ekspertów reprezentujących różne dziedziny, którzy wspólnie opracują nowe pomysły wspierające tworzenie miast przyszłości i odpowiadające na nieprzewidziane wyzwania, które z pewnością mogą się pojawić.

Wprowadzenie

Połowa populacji świata (3,5 miliarda ludzi) mieszka obecnie w miastach, przy czym przewiduje się, że w niedalekiej przyszłości liczba ta wzrośnie do 5 miliardów. Przed miastami jutra stoi wiele wyzwań. Miasta muszą reagować na trendy demograficzne, nierówności społeczne, zmiany klimatyczne, zanieczyszczenie środowiska (w tym zanieczyszczenie powietrza), wzrastające zużycie energii elektrycznej, kwestie mobilności, emisje dwutlenku węgla i wiele innych problemów. W tym zglobalizowanym świecie problemy, z jakimi zmagają się miasta, występują niezależnie od granic czy podziałów narodowościowych. Z tego powodu multidyscyplinarne rozwiązania badawcze dla przyszłych miast opracowane przez uczestników z Polski, Norwegii, Islandii i Liechtensteinu uzyskają wsparcie w ramach programu.

Zgodnie z Celami zrównoważonego rozwoju ONZ, w niedalekiej przyszłości miasta powinny stać się miejscami bezpiecznymi, integrującymi, zrównoważonymi i trwałymi. W jaki sposób nasze miasta mogą lepiej wychodzić naprzeciw potrzebom mieszkańców?

Uważamy, że niektóre z wyzwań stojących przed miastami przyszłości mogą być rozwiązane z zastosowaniem technologii przyszłości. W celu zapewnienia odpowiedzialnych społecznie rozwiązań dla miast przyszłości, technologie powinny być opracowywane przy współpracy z mieszkańcami i użytkownikami.

Wyzwania badawcze

Nowe rozwiązania i usługi na rzecz poprawy jakości życia mieszkańców terenów miejskich - przykłady ważnych perspektyw:

  • Interakcja człowieka z maszynami

Przemiany cyfrowe i wykorzystanie kluczowych technologii wspomagających może przyspieszyć transformację miast. Mieszkańcy i użytkownicy miast jutra nie unikną korzystania z innowacyjnych technologii w codziennym życiu i komunikowania się z nimi. Jak możemy zapewnić, że sztuczna inteligencja będzie bezpieczna, ukierunkowana na użytkowników i wolna od niezamierzonej dyskryminacji? Jak technologie przyszłości mogą służyć miastom przyszłości?

  • Uniezależnienie się od dużych firm z sektora ICT

Usługi IT świadczone przez międzynarodowe korporacje (np. wyszukiwarki, technologie chmury, media społecznościowe) stały się nieodłączną częścią naszego życia. Możemy przypuszczać, że miasta przyszłości staną się jeszcze bardziej zależne od technologii teleinformatycznych (wykorzystanie dużych zbiorów danych - big data, i Internetu rzeczy - Internet of Things, itp.). Co stałoby się, gdyby globalne firmy IT wycofały się z działalności w Europie? Jak możemy uniezależnić miasta przyszłości i ich mieszkańców od międzynarodowych korporacji, monopolistów w sektorze IT? Jak możemy zapewnić bezpieczeństwo danych wykorzystywanych przez inteligentne miasta?

  • Poprawa demokratycznego zaangażowania w miastach przyszłości

Miasta przyszłości muszą być zarządzane wspólnie z mieszkańcami i innymi interesariuszami. W jaki sposób narzędzia i rozwiązania pomocą kształtować politykę innowacyjnych miast? Co można zrobić w celu zaangażowania różnych podmiotów w procedury decyzyjne i spełnienia potrzeb osób w trudnej sytuacji, kobiet, dzieci, osób z niepełnosprawnościami i osób starszych? Jak rozwiązania informatyczne i telekomunikacyjne oraz inne technologie mogą wesprzeć zaangażowanie demokratyczne w miastach przyszłości?

  • Zielone i niebieskie miasto przyszłości

Obecnie zauważyć można trend w zakresie zielonych budynków i upraw hydroponicznych w miastach. Czy miasto jutra pozostanie miejscem, gdzie tereny zielone będą dostępne dla wszystkich? Jak możemy zapewnić różnorodność biologiczną w mieście i zrównoważony rozwój miast? Czy nowoczesne narzędzia i technologie pomogą wprowadzić więcej zieleni do przestrzeni miejskiej, która tym samym stanie się bardziej przyjazna do życia?
Niedobory wody są obecnie poważnym problemem, który w przyszłości stanie się jeszcze poważniejszy z powodu zwiększającego się zapotrzebowania na wodę i jej niedostateczną podaż. Miasta jutra muszą dostosować się do zmian klimatycznych, obejmujących zmienione warunki pogodowe (w tym susze i powodzie). Jak miasta mogą wydajnie gospodarować zasobami wody? Jak mogą nawiązać połączenie i kształtować interakcje pomiędzy zasobami wodnymi i zielenią?
Powyższe wyzwania badawcze są przykładami istotnych pomysłów projektowych, które zostaną opracowane podczas warsztatów; nie są obowiązkowe. Uczestnicy mogą również przyjąć inne perspektywy poszukiwania sposobów na spełnienie potrzeb mieszkańców miast przyszłości.

Planowane wyniki

Podczas warsztatu chcielibyśmy skupić się na miastach znajdujących się w Polsce, Norwegii, Islandii i Liechtensteinie. Uczestnicy mogą opracować pomysły dla jednego konkretnego miasta lub skupić się na bardziej uniwersalnych rozwiązaniach dla miast znajdujących się w wyżej wymienionych krajach.

Mile widziane będą pomysły na projekty, które wygenerują nowe rozwiązania, usługi, produkty i procesy dla miast przyszłości i ich mieszkańców. Projekty mogą obejmować, np. badania ukierunkowane na uzyskanie nowej wiedzy i umiejętności w zakresie opracowania nowych produktów, procesów lub usług, opracowania prototypów, demonstracji, projektów pilotażowych, testowanie i walidację nowych lub ulepszonych produktów, procesów lub usług. Z uwagi na fakt, że pomysły na projekty mają dotyczyć 2040 roku, nie oczekujemy, że rezultaty projektu będą gotowe do wprowadzenia (lub komercjalizacji) bezpośrednio po jego zakończeniu.

Zaznaczamy, że w projekt musi obejmować badania przemysłowe lub prace rozwojowe. Badania podstawowe (np. badania teoretyczne zagadnienia) mogą stanowić niewielką część projektu.

Kto może zgłosić się do udziału w warsztacie?

Zapraszamy osoby prawne (podmioty publiczne lub prywatne, organizacje działające dla zysku i niedziałające dla zysku, a także organizacje pozarządowe, organizacje badawcze i przedsiębiorstwa) z Polski, Norwegii, Islandii lub Liechtensteinu do zgłaszania kandydatów na warsztaty IdeaLab.

Kandydat lub kandydatka powinni:

  • posiadać co najmniej stopień magistra lub równorzędny;
  • być delegowani do udziału w warsztatach przez podmiot z Polski, Norwegii, Islandii lub Liechtensteinu;
  • skutecznie komunikować się w języku angielskim (poziom podobny do B2 lub wyższy), ponieważ warsztaty będą prowadzone w języku angielskim (nie wymagamy certyfikatu);
  • być gotowym do uczestnictwa w warsztatach IdeaLab w Polsce przez cały tydzień w dniach 2-6 marca 2020 r.

Dodatkowo powinni:

  • być zainteresowani przeprowadzeniem projektu badań stosowanych dotyczących rozwiązań i usług dla miast przyszłości z udziałem specjalistów z różnych dziedzin;
  • być przygotowani do opracowania i realizacji projektu badawczego z udziałem osób, których mogą nie znać;
  • lubić wykraczać poza obszar swojej specjalizacji lub zainteresowań, lubić aktywność kreatywną, myśleć innowacyjnie, lubić pracę w zespole i mieć dobre umiejętności komunikacyjne;
  • być zainteresowani innowacyjną formułą warsztatów IdeaLab.

Do udziału w warsztacie zapraszamy ekspertów z różnych dziedzin (m.in. urbanistyka, zarządzanie miastami, ekologia, ICT, nauki społeczne, humanistyczne, technologie i inne). Lista tych obszarów nie jest wyczerpująca. Jeżeli Państwa specjalizacja nie znajduje się na liście, lecz uważają Państwo, że Wasza wiedza i doświadczenie mogą pomóc w kształtowaniu miast przyszłości, czekamy na zgłoszenia.

Co to są warsztaty IdeaLab?

IdeaLab to innowacyjny sposób generowania pomysłów na projekty badawcze połączony z oceną ekspercką w czasie rzeczywistym.
Kluczowym elementem tej metody są interaktywne i intensywne 5-dniowe warsztaty z udziałem ok. 30 uczestników z różnych dyscyplin i środowisk oraz zespółu ekspertów zewnętrznych (mentorów i dyrektora) i interesariuszy, które są zorganizowane w celu wypracowania nowych podejść do wyzwań badawczych w określonym temacie.

Celem warsztatów jest przygotowanie wniosków wstępnych przez uczestników. Należy zwrócić uwagę, że udział w warsztatach IdeaLab nie gwarantuje finansowania projektu. W celu ubiegania się o finansowanie, wstępne wnioski na projekty badawcze muszą zostać rozwinięte po warsztatach IdeaLab we wnioski pełne i złożone w konkursie na wnioski pełne. Konkurs na wnioski pełne zostanie otwarty dla wszystkich kwalifikowalnych podmiotów¹, jednak tylko pomysły badawcze opracowane podczas warsztatów IdeaLab, które otrzymają pozytywną ocenę panelu ekspertów, mogą pomyślnie przejść ocenę formalną. Budżet na finansowanie projektów w konkursie na wnioski pełne wynosi 6 651 016 EUR. Minimalna kwota dofinansowania wynosi 500 000 EUR, a maksymalna kwota to 6 651 016 EUR. NCBR zamierza sfinansować od 3 do 6 projektów badawczych.

Kto ponosi koszty warsztatu?

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju pokryje koszty zakwaterowania w hotelu oraz śniadań, obiadów i kolacji podczas warsztatów. Uczestnictwo jest bezpłatne dla uczestników, ponieważ warsztaty są współfinansowane z funduszy norweskich i EOG.
Uczestnicy muszą zapewnić finansowanie ze swoich instytucji na pokrycie kosztów podróży z kraju pochodzenia / miasta pochodzenia do miejsca warsztatu i z powrotem.
Narodowe Centrum Badań i Rozwoju może zwrócić koszty przejazdu i dojazdu (w tym koszty poniesione z miejsca zamieszkania i z powrotem) dla uczestników wybranych przez Panel Ekspertów do udziału w warsztatach. Szczegółowe informacje na temat zwrotu kosztów podróży zostaną przekazane uczestnikom warsztatów.

Jak się zgłosić?

Zgłoszenia przyjmowane są do 30 listopada 2019 do godz. 16.00.

Wzory dokumentów zgłoszeniowych oraz szczegółowe informacje o warsztacie, dostępne są na stronie NCBR pod linkiem.


¹ - Organizacja prowadząca badania i upowszechniająca wiedzę - zgodnie z definicją określoną w Rozporządzeniu Komisji (UE) NR 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającym niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu i zapisami polskiej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce i Ustawy o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, ustanowiona jako osoba prawna w Polsce.
- Przedsiębiorstwo - zgodnie z definicją określoną w Rozporządzeniu Komisji (UE) NR 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającym niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu, założone w Polsce.